TURİZM'DE YATIRIM
SÜRECİ
A- YATIRIMIN TÜRÜ
Yatırımlarını turizm sektörüne yönlendirmeye karar verenlerin,
özellikle dış turizme dönük tesis yatırımı yapmak ve sektöre
sağlanan teşviklerden yararlanmak isteyenlerin, yatırımları
için Turizm Bakanlığı’ndan belge almaları gerekmektedir. Bu
amaçla öncelikle “Turizm Yatırım ve İşletmeleri Nitelikleri
Yönetmeliği” koşullarına uygun olarak yapılacak yatırımın
türüne karar verilmelidir.
B- ARAZİ
Yatırımın türü saptandıktan sonra, sıra üzerine yatırım
yapılacak arazinin belirlenmesine gelmektedir. Burada 3
olasılık vardır :
1-Arazi yatırımcıya aittir ya da yatırımcı tarafından satın
alınacaktır.
2-Yatırımcı, turizm alan ve merkezleri içindeki kamu
arazilerinin tahsisinden yararlanacaktır.
3-Yatırımcı, turizm alan ve merkezleri dışındaki kamu
arazilerinin tahsisinden yararlanacaktır.
Bu üç olasılıkla ilgili uygulanacak prosedür aşağıdadır :
1-Arazi Yatırımcıya Aittir ya da Yatırımcı Tarafından Satın
Alınacaktır.
a-Arazinin İmar Planı
Öncelikle arazinin imar planları açısından durumunu öğrenmek
gerekmektedir. Bu bilgi,
i- Belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyelerden,
ii- Belediye ve mücavir alan sınırları dışında İl Bayındırlık
ve İskan Müdürlüğü’nden,
iii-Arazinin tam yerinin işlenmiş olduğu 1/25.000 ölçekli
kroki ile başvurması halinde Turizm Bakanlığı Yatırımlar Genel
Müdürlüğü’nden alınabilir.
b-1/1.000 Ölçekli Harita
İmar planlarında turizmin kullanımına ayrılmamış olan
alanlarda turizm tesisi kesinlikle yapılamaz. Bu nedenle,
turizm yatırımının gerçekleştirilmesini sağlayacak imar
planının mutlaka yapılmış olması şarttır. Bunun için arazinin
1/1.000 ölçekli mevcut haritasının olup olmadığına bakılır. Bu
konuda belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeye,
dışında ise İl Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü’ne başvurulur.
i- Eğer arazi, 1/1.000 ölçekli onaylı planlarda turizm
kullanımına ayrılmış alanda bulunuyor ise, turizm yatırımına
hazır durumda demektir. Arazinin :
alanı,
izin verilen inşaat alanı,
kat adedi veya yüksekliği imar planından çıkartılarak
projelendirme faaliyeti başlar.
ii- Arazinin 1/1.000 ölçekli haritası yoksa, yaptırılır ve
onaylatılır (belediye ve mücavir alan sınırları içinde
belediye tarafından, dışında İl Bayındırlık ve İskan
Müdürlüğü’nce) Daha sonra yukarıda belirtilen proje çalışması
başlatılır.
c-Kıyı Arazileri
Kıyıdaki araziler için, Kıyı Kanunu hükümleri uyarınca kıyı
kenar çizgisi tesbiti yaptırılır.
2-Turizm Alan ve Merkezleri İçinde Kamu Arazilerinin Tahsisi
Turizm alan ve merkezlerinde, imar planları ile turizme
ayrılmış yerlerde bulunan ve ilgili kamu idarelerinden Turizm
Bakanlığı tasarrufuna alınmış olan kamu arazilerinden,
yatırımcılara tahsisi uygun görülenlerin
yeri,
imar ve altyapı durumu,
krokileri ve özellikleri,
tahsis için son başvuru tarihi belirtilerek belirli zamanlarda
Turizm Bakanlığı’nca resmi ve günlük gazetelere ilan verilerek
turizm yatırımcılarına duyurulmaktadır.
Bu araziler için “Kamu Arazisinin Turizm Yatırımlarına Tahsisi
Hakkında Yönetmelik”te belirtilen koşulları sağlamak sureti
ile gerekli belgelerle birlikte başvuru yapılabilir. Gazete
ilanını izleyen yaklaşık 1-1,5 aylık başvuru süresi içinde
Turizm Bakanlığı Yatırımlar Genel Müdürlüğü’nden sağlanacak
şartnamede açıklanan bilgi ve belgeleri kapsayan bir dosya
Turizm Bakanlığı’na teslim edilir. Başvurular, Arazi Tahsis
Komisyonunca 2 ay içinde sonuçlandırılır. Tahsis kararları
Turizm Bakanı’nın onayı ile kesinleşir.
3-Turizm Alan ve Merkezleri Dışında Kamu Arazilerinin Tahsisi
Yatırımcı,
talep ettiği arazinin yerini 1/25.000 ölçekli harita üzerine
işleyerek İl Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü’nce onaylı bir
kopyasını,
burada gerçekleştirmeyi düşündüğü tesisin tür, sınıf, kapasite
ve niteliklerini, altyapı çözümlerini ve pazarlama-işletmeyle
ilgili düşüncelerini açıklayan bir raporu,
kendisi ve şirketiyle ilgili mali bilgileri içeren bir başvuru
dosyasını Turizm Bakanlığı’na sunar.
Bu talep, imar planları açısından incelenerek, uygun görüldüğü
takdirde, aynen turizm alan ve merkezleri içinde kalan
araziler gibi ilan edilmek suretiyle yatırımcılara duyurulur
ve tahsisi sağlanır.
C-ÖN İZİN VE TURİZM YATIRIM
BELGESİ
Yukarıdaki aşamalardan geçen yatırımcı, yatırımı
gerçekleştirmenin ilk safhası olarak 6 aylık bir ön izin
süresine sahip olur. Bu ön izin süresi içinde yatırımcı, “Kamu
Arazisinin Turizm Yatırımlarına Tahsisi Hakkında Yönetmelik”
te belirtilen yükümlülükleri yerine getirerek Turizm Yatırım
Belgesi almak zorundadır.
Turizm Yatırım Belgesinin alınmasından ve belirtilen diğer
yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sonra, arazinin kesin
tahsisi yapılır ve yatırım süreci başlamış olur.
D-İNŞAAT FAALİYETİNİN BAŞLAMASI
Yatırım belgesi alındıktan sonra inşaat faaliyeti
başlayabilir. Ancak bunun için inşaat ruhsatı alınması
gereklidir.
Daha önce mahalli idare tarafından onaylanarak Turizm
Bakanlığı’na sunulan ve turizm yatırım belgesine esas olan
mimari proje, statik-betonarme, tesisat ve elektrik projeleri
aynı mahalli idareye (belediye ve mücavir alan sınırları
içinde belediye, dışında İl Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü’ne)
başvurularak inşaat ruhsatı alınır.
Yatırım, Turizm Bakanlığı’ndan turizm yatırım belgeli ve
Hazine Müsteşarlığı’nca teşvik belgesine bağlanmış ise, ruhsat
harçlarından muaf tutulur.
E-TURİZM İŞLETME BELGESİ
Yatırım Belgeli turizm yatırımı tamamlandığında mahalli
idareden bu defa “Yapı Kullanma İzin Belgesi” alınır. Yapı
kullanma izin belgesi ile tesisin işletmeye hazır olduğu
Turizm Bakanlığı’na bildirilir. Burada yatırımın projeye uygun
yapılıp yapılmadığı incelenir. Uygun görüldüğü takdirde deneme
işletmesine açılır.
Deneme işletme süresi Turizm Bakanlığı’nca belirlenir. Bu süre
sonunda Turizm Bakanlığı İşletmeler Genel Müdürlüğü tarafından
oluşturulan Sınıflandırma Heyetince yapılacak değerlendirme
sonucunda, işletmesi uygun görülen tesislerin sınıfı
belirlenir ve bunlara Turizm İşletme Belgesi verilir. |
